Zakażenia periimplantitis oraz zaniedbania higieny jamy ustnej w pracach protetycznych — przyczyny, skutki i skuteczna profilaktyka

Implanty, korony i mosty protetyczne mogą służyć pacjentowi przez długie lata — pod warunkiem, że są prawidłowo pielęgnowane. Niestety, wciąż wiele osób uważa, że „koron się nie nitkuje”, a implant „sam się utrzyma”, co jest jednym z najgroźniejszych mitów w stomatologii.

Poniżej pBrak właściwej higieny prowadzi m.in. do periimplantitis, czyli zapalenia tkanek wokół implantu, które bez leczenia może zakończyć się jego utratą.

rzedstawiamy, czym jest periimplantitis, dlaczego higiena prac protetycznych jest absolutnie konieczna i jak prawidłowo dbać o jamę ustną, aby uchronić swoje rekonstrukcje i zdrowie.

Czym jest periimplantitis?

Periimplantitis to zapalenie tkanek okalających implant, obejmujące dziąsło oraz kość. Rozwija się wskutek nagromadzenia bakterii w płytce nazębnej, co prowadzi do:

  • zaczerwienienia i obrzęku dziąseł,
  • krwawienia podczas szczotkowania,
  • nieprzyjemnego zapachu z ust,
  • utraty kości wokół implantu,
  • rozchwiania, a nawet konieczności usunięcia implantu.

Najczęściej diagnozuje się je u pacjentów, którzy nie stosują nici, irygatora lub nie potrafią prawidłowo oczyszczać przestrzeni wokół rekonstrukcji protetycznych.

Dlaczego zaniedbania higieny są szczególnie groźne przy koronach, mostach i implantach?

Prace protetyczne mają miejsca, do których szczoteczka często nie ma dostępu. Dotyczy to zwłaszcza:

  • przestrzeni między koronami,
  • stref pod przęsłami mostów,
  • okolic łączenia korony z implantem,
  • kieszonek przydziąsłowych.

Jeśli płytka i resztki pokarmowe pozostają w tych obszarach, rozwija się stan zapalny, który w przypadku zębów naturalnych prowadzi do próchnicy i chorób dziąseł, a w przypadku implantów — do periimplantitis.

MIT: „Koron się nie nitkuje”

FAKT: Korony, mosty i implanty muszą być nitkowane.

Niezależnie od tego, czy korona jest na własnym zębie, czy na implancie — płytka bakteryjna gromadzi się tak samo. Jej nieusunięcie prowadzi do:

  • zapalenia dziąseł,
  • nieprzyjemnego zapachu,
  • stanów zapalnych wokół implantów,
  • demineralizacji zęba pod koroną (w przypadku prac na zębach własnych).

Nitkowanie specjalnymi nićmi (superfloss) pozwala oczyścić przestrzeń pod przęsłem mostu i między koronami — czego nie zrobi żadna szczoteczka.

Co daje irygator?

Irygator to jedno z najbardziej skutecznych narzędzi higieny przy pracach protetycznych. Jego działanie polega na wypłukiwaniu pod ciśnieniem bakterii i resztek pokarmowych z miejsc, do których nie dociera szczoteczka.

Główne korzyści:

  • redukuje płytkę bakteryjną w trudno dostępnych miejscach,
  • minimalizuje ryzyko periimplantitis,
  • zmniejsza krwawienie dziąseł i stan zapalny,
  • doskonale sprawdza się przy mostach, implantach i aparatach ortodontycznych.

Uwaga: irygator nie zastępuje nitki w całości, ale jest doskonałym uzupełnieniem codziennej pielęgnacji.

Jakie płukanki do ust warto stosować?

Płukanki pomagają ograniczać rozwój bakterii oraz wspierają dziąsła. Najczęściej zaleca się:

  • chlorek cetylopirydyniowy (CPC) – działa przeciwbakteryjnie, dobry przy stanach zapalnych,
  • chlorheksydyna (CHX) – stosowana krótkoterminowo przy mocnych stanach zapalnych,
  • płukanki z fluorem – chronią zęby własne przed próchnicą, zwłaszcza pod koronami,
  • płukanki ziołowe (szałwia, rumianek) – łagodzą stany zapalne.

Płukanka nie zastąpi mechanicznego oczyszczania, ale wspiera codzienną higienę i działa tam, gdzie płyn może dotrzeć między struktury protetyczne.

Jak prawidłowo dbać o higienę jamy ustnej przy koronach, mostach i implantach?

Codzienna rutyna powinna obejmować:

  1. Szczotkowanie minimum 2× dziennie szczoteczką manualną lub soniczną.
  2. Nitkowanie – zwykłą nitką wokół pojedynczych koron, superfloss przy mostach.
  3. Irygator – codziennie, najlepiej wieczorem.
  4. Płukanka wspierająca dziąsła i ograniczająca bakterie.
  5. Co 6 miesięcy higienizacja gabinetowa – szczególnie ważna u pacjentów z implantami.
  6. Kontrole stomatologiczne – min. 1–2 razy w roku.

Konsekwencje zaniedbań — do czego może prowadzić brak higieny?

  • periimplantitis i utrata implantu,
  • zapalenie dziąseł i przyzębia,
  • próchnica pod koroną,
  • nieprzyjemny zapach z ust,
  • konieczność wymiany pracy protetycznej,
  • koszty leczenia wielokrotnie przewyższające profilaktykę.

Zarówno implanty, jak i korony czy mosty wymagają wysokiej dbałości o higienę. Mit o „nienitkowaniu koron” jest nie tylko błędny, ale wręcz groźny. Irygator, nitka i odpowiednia płukanka to podstawowe narzędzia, które chronią zdrowie tkanek, przedłużają żywotność prac protetycznych i minimalizują ryzyko periimplantitis.